Duygusal Açlık mı, Fiziksel Açlık mı? Ayırt Etmeyi Öğrenin
Neden Yiyoruz? Açlıktan mı, Hislerden mi?
Kendinize sormanız ve fark etmeniz gereken en temel ve önemli başlıklardan birisi neden yediğinizi fark etmek. bu noktada kendinizi keşfetmek için kendinize sormanız gereken önemli sorular var.
Mesela günün bir saatinde aniden tatlı krizi mi geliyor? Ya da hiç aç değilken kendinizi buzdolabının önünde mi buluyorsunuz?
O zaman durup şu soruları sormalısınız:
“Gerçekten aç mıyım, yoksa duygusal bir boşluğu mu doldurmaya çalışıyorum?”
“Fiziksel bir açlık yaşamıyorsam şu an beni yemeğe yönlendiren şey ne? Hangi duygu ile baş başayım?”
Fiziksel Açlık Nedir?
Fiziksel açlık, bedenin enerjiye ihtiyaç duyduğunu gösteren biyolojik bir sinyaldir. Genellikle yavaşça başlar ve zamanla artar.
Belirtileri:
- Mide guruldaması
- Enerji düşüklüğü
- Hafif baş ağrısı
- Yavaş yavaş başlayan yeme isteği
- Her tür yiyeceğe karşı açıklık
Duygusal Açlık Nedir?
Duygusal açlık, bir duyguyu bastırmak ya da rahatlatmak için yeme isteği duymaktır. Bu açlık aniden gelir ve genellikle belli yiyeceklere (tatlı, abur cubur) yöneliktir.
Belirtileri:
- Aniden gelen yoğun yeme isteği
- Belirli bir yiyeceğe karşı aşırı istek (çikolata, cips vb.)
- Stres, sıkıntı, yalnızlık ya da öfke sonrası oluşması
- Yedikten sonra suçluluk hissi
- Fiziksel tokluk olmasına rağmen yemeye devam etmek
Beden Sinyallerini Dinlemek: Bilinçli Farkındalıkla Açlığı Anlamak
Mindful eating (bilinçli farkındalıkla yeme), hem psikodiyetin hem de sürdürülebilir beslenmenin temelidir.
Küçük bir alıştırma. Kendinize sorun:
– Açlığım 0-10 arasında kaç?
– Açlık nerede hissediliyor? Midemde mi, zihnimde mi?
– Şu an ne hissediyorum (duygu)?
– Bu yemeği seçme nedenim gerçekten fiziksel ihtiyaç mı?
Duygusal Açlığı Yönetmek İçin 5 Pratik İpucu:
- Duyguyu Tanı: Şu an mutsuzum, buzdolabına değil duyguma yönelmeliyim.
- Dikkat Dağıtıcılar Kullan: Kısa bir yürüyüş, derin nefes egzersizi ya da biriyle konuşmak.
- Duygu Günlüğü Tut: Açlık hissettiğin anlarda ne hissettiğini yaz. Zamanla farklar ortaya çıkacak.
- Yavaş Ye ve Tadını Fark Et: Ne yediğini, tadını, dokusunu hisset. Hızlı yeme genelde duygusaldır.
- Su İçmeyi Unutma: Bazen susuzluk da açlık hissiyle karışabilir.
Duygusal açlık, hepimizin zaman zaman yaşadığı doğal bir durumdur. Önemli olan, onu tanımayı ve onunla baş etmeyi öğrenmek. Fiziksel açlığı ayırt etmek, hem sağlıklı kilo kontrolü hem de beden-zihin dengesini kurmak için en büyük adımdır.
Unutma: Açlık sadece midende değil, bazen kalbinde ya da zihninde hissedilir.